Ерөнхийлөгчийн “улс төр”

6325

-Хамгийн үр дүнгүй ээлжит бус чуулган боллоо-

УИХ-ын дарга өчигдөр ээлжит бус чуулганыг хааж хэлсэн үгэндээ урьд хожид байгаагүй үр дүнтэй хуралдаан байсныг онцлон дүгнэлээ. Долдугаар сарын 4-нөөс есдүгээр сарын 30 хүртэл бүтэн хоёр cap гаруйн хугацаанд ээлжит бус чуулган хуралдсан нэртэй ч хүлээгдэж байгаа чухал хууль, тогтоолын төслөө батлаагүй.

Өнөө л улстөржилт, талцал маргаантай холбоотойгоор УИХ-ын үйл ажиллагаа cap орчим гацсан юм. Үүнийгээ “Гишүүдийг тойрогтоо ажиллаад ир гэж аман байдлаар УИХ-ын дарга чиглэл өгсөн” хэмээн 64-ын бүлгийг зангидаж буй Д.Тогтохсүрэн дарга эвтэйхнээр тайлбарласан.

Өнгөн дээрээ ийм ч УИХ-ыг хугацаанаас нь өмнө тараах яриа эрчээ авсантай холбоотойгоор чуулган, Байнгын хорооны ирц бүрдээгүй, гишүүд “ацан шалаа”-нд орж, тэр хэрээр төрийн ажил гацсан.

Чухам л ээлжит бус чуулганаар шийднэ гээд байсан ард нийтийн санал асуулга явуулах тов, зардлын хэмжээг тогтоож чадаагүй. Харин Үндсэн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийн хоёрдугаар хэлэлцүүлгийг хийж, Ард нийтийн санал асуулга явуулах тогтоол, Ард нийтийн санал асуулгад оруулах Монгол Улсын Үндсэн хуулийн нэмэлт өөрчлөлтийн эхийг ээлжит бус чуулганаар баталсан.

Гэхдээ яг өнөөдрийн нөхцөл байдлыг авч үзвэл “эцэг” хуулийн өөрчлөлтийг энэ удаагийн парламент хийж чадах эсэх нь эргэлзээтэй харагдаж байгаа юм.

Улс төрийн өнөөгийн нөхцөл “хоржоон”-той байна. Утасны үзүүрийг хөөвөл, долдугаар сард Үндсэн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах төслийг боловсруулах зөвшилцөх ажлын хэсгээс эхтэй.

Ерөнхийлөгчийн өргөн мэдүүлсэн төсөлтэй Д.Лүндээжанцан нарын 62 гишүүний төслийг нэгтгэн “эцэг” хуулийн 24 зүйл 40 гаруй заалтыг өөрчлөхөөр болоод байв. Хэдийгээр Ерөнхийлөгчийн төслөөс авч нэгтгэсэн ч түүний оруулахыг хүссэн өөрт нь чухал санагдаж буй заалтууд багтаагүй. Энэ нь Ерөнхийлөгчийг улс төрийн тоглолтоо тэдний тооцоолсноос өөрөөр дэглэхэд хүргэв.

Ерөнхийлөгч Ард нийтийн санал асуулга явуулах тухай тогтоолд хориг тавьсан нь МАН-ын зарим гишүүний “мөрөөдөж” асан УИХ-ыг хугацаанаас нь өмнө тараах санааг замхруулав.

Одоо дахиж энэ талаар ам ангайхгүй гэдгээ өчигдөр бүлгийн хурал дээрээ ярилцжээ. Энэ талаар тус бүлгийн даргаД.Тогтохсүрэн “Ерөнхийлөгч, ЕТГ-ынхантай уулзаж зөвшилцөх шаардлага үүслээ. Өнөөдөр улс төрийн нөхцөл байдал амаргүй байна. Тиймээс зөвшилцөх нь зөв гэж бид үзсэн. Хоригийн хуулийн хугацаа ирэх баасан гаригт дуусна. Үүнээс өмнө зөвшилцөх ажлын хэсэг хуралдаж шийдэлд хүрээд бүлэгтээ танилцуулахаар тогтлоо” гэсэн юм.

МАН парламентад үнэмлэхүй олонхыг бүрдүүлж байна. Гэсэн ч хууль, шүүх засаглалын эрх мэдэл Ерөнхийлөгчид төвлөрч байгаа учраас олонхоороо хүч түрэн Үндсэн хуулийн өөрчлөлтийг явуулах зүрх зориг алга. Хүн нь байхад хэрэг нь олдоно гэдэг шиг эрх мэдлээ ашиглан төсөл, тендер авсан энэ энэ гишүүдийг чинь бүрэн эрхийг түдгэлзүүлнэ шүү гэх “улс төр” үүссэн байхыг ч үгүйсгэхгүй.

Ээлжит сонгууль дөхсөн үед улс төрийн ямар ч нам одоо байгаа рейтингээ өсгөе гэхээс алдъя гэж бодохгүй. Дээрээс нь энэ удаагийн парламентын гишүүдийн 41 нь анх удаа сонгогдсон.

Ирэх сонгуулиар намуудын рейтинг унасан учраас шинэ хүн, шинэ улс төрийн хүчнийг ард түмэн сонгохыг ч үгүйсгэх аргагүй. Тийм учраас парламентад суудалтай намууд ээлжит сонгуулийн өмнө рейтингээ алдахаас сэргийлж, боломжит бүх аргыг ашиглаж байна. Энэ нь өнөөдрийн улс төрд үүссэн “салхи”-ийг зөв зүгт эргүүлэх толгойн өвчин болж хувирлаа.

Ерөнхийлөгчийн хоригийг хүлээж авбал гурав-дугаар хэлэлцүүлэг яаж өрнөх вэ гэдэг асуудал ч үүснэ. Гэхдээ энд нэг зүйл бий. Хоригийг хүлээж аваад гуравдугаар хэлэлцүүлгийг хийвэл МАН дангаараа Үндсэн хуулийн өөрчлөлтийг хийж чадахгүй. Хоёрдугаар хэлэлцүүлгийн үед АН оролцохгүй гэдгээ мэдэгдэж, харин Ерөнхийлөгч төслөө татна хэмээсэн.

Улс төрийн нөхцөл байдал ийм байгаа үед бусад намын төлөөллийг оруулахгүйгээр МАН дангаараа Үндсэн хуулийн өөрчлөлтийг хийх нь улстөржилт, талцал намчирхал их байгаа энэ нийгэмд яаж буухыг эрх баригчид мэдээж тоо-цоолсон л байлгүй.

Тэгэхлээр Ерөнхийлөг-чийн хоригийг хүлээж аваад гуравдугаар хэлэлцүүлгийг хийх эсвэл хоёрдугаар хэлэлцүүлгийг задлах асуудал үүсэж мэдэх нь. Нөгөө хувилбар нь, хоригийг хүлээж авахгүйгээр Ард нийтийн санал асуулгыг явуулах асуудал. Гэхдээ энэ улс төрөө эргээд МАН даах уу гэдэг нь бас л сонин.

Улс төрөө, цаг үеэ тодорхой түвшинд эрх баригчид мэдэрч байгаа нь сайн хэрэг. Ямар ч боловч УИХ дахь МАН-ын бүлгийн дарга Д.Тогтохсүрэн, Хууль зүй, дотоод хэргийн сайд Ц.Нямдорж, УИХ-ын Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны дарга С.Бямбацогт, ЗГХЭГ-ын дарга Л.Оюун-Эрдэнэ, Хууль зүйн байнгын хорооны дарга Х.Нямбаатар нарын таван хүний бүрэлдэхүүнтэй зөвшилцөх ажлын хэсэг байгуулжээ.

Тэд Ерөнхийлөгчтэй, АН-тай зөвшилцөж улс төрийн хүрээнд цаашлаад нийгэмд /сошиалд/ үүссэн уур амьсгалыг зөөлрүүлэх арга саам эрэлхийлэх нь.

Одоогоор дорвитой үр дүн харагдахгүй байгаа. АН парламентад бүлэггүй, найман суудалтай зөвлөлийн статустай үйл ажиллагаагаа явуулж буй ч нийгэмд түгээж буй мессеж, улс төр нь сонгууль дөхсөн энэ үед МАН-д садаа болж байгааг дурдах ёстой. Тэд ээлжит бус сонгууль явуулах нөхцөл бүрдсэн үү, Ард нийтийн санал асуулга явуулах эсэх, Ерөнхийлөгчийн хоригтой холбоотой асуудалд зөвшилцөх ёстой гэж байгаа.

Зөвшилцөх ажлын хэсгээс их зүйл харагдахаар байгаа ч эрх ашгийн эрэмбэ, хуваарилалтын асуудал хөндөгдөж байгаа учраас бүх түвшний эрх ашгийг хангасан шийдвэр гарахад тун хэцүү. Утасны үзүүр хааш ч эргэж мэдэхээр байгаа учир энэ удаагийн парламент Үндсэн хуулийн нэмэлт өөрчлөлтийг хийж чадахгүйд хүрч мэдэхээр байна.

Ийн маргалдсаар Ард нийтийн санал асуулгыг явуулдаг юм аа гэхэд дүн өвөлтэй цаг хугацааны хувьд таарч, ирц хүрэхгүй байх магадлал тун өндөр. Тэгэхээр эрх баригчдын өмнө нь ярьж байсан хувилбарын нэг ирэх зургаадугаар сард явуулах сонгуультай хамтатган Ард нийтийн санал асуулгыг явуулж, дараагийн парламентад “эцэг” хуулийн өөрчлөлтийг үлдээх хувилбар ч хэрэгжиж мэднэ.

Ямартай ч энэ хавар, зунжингаа хэлэлцсэн Үндсэн хуулийн өөрчлөлт Ерөнхийлөгчийн улс төртэй “харц мөргөлдлөө”. Ээлжит бус чуулган ч үр дүнгээ өгсөнгүй, өгөөжгүй байлаа.

ЭХ СУРВАЛЖ: С.БАТЗАЯА, ҮНДЭСНИЙ ШУУДАН


URL:

Нэр: nike air max95 Огноо: 6 November 2019

Thanks a lot for giving everyone such a wonderful opportunity to read in detail from this web site. It is usually so great and as well , jam-packed with amusement for me personally and my office mates to visit your website at least 3 times in a week to learn the fresh guides you will have. Not to mention, I’m just usually fascinated with all the incredible methods you serve. Some 3 tips on this page are in reality the most beneficial we have ever had.
nike air max95 http://www.nikeairmax95.us.com

Нэр: yeezy shoes Огноо: 7 November 2019

I intended to put you a bit of word so as to thank you once again regarding the pleasing opinions you have shared at this time. It was certainly incredibly open-handed of you to offer publicly all a lot of folks could possibly have made available as an e book to get some money on their own, certainly given that you might have done it if you ever considered necessary. Those ideas as well acted to be a easy way to understand that someone else have a similar zeal just as my own to know the truth a little more with regard to this issue. I’m certain there are several more fun occasions ahead for people who look over your blog.
yeezy shoes http://www.yeezyshoesuk.com

Нэр: jordan shoes Огноо: 7 November 2019

My husband and i have been very thankful that Jordan managed to conclude his investigations using the precious recommendations he acquired while using the web page. It’s not at all simplistic to simply possibly be giving freely tactics the rest could have been trying to sell. We really consider we’ve got the writer to thank because of that. The type of explanations you made, the easy website menu, the relationships you will assist to promote – it’s got everything astounding, and it’s leading our son and us consider that that idea is enjoyable, and that’s exceptionally vital. Many thanks for the whole thing!
jordan shoes http://www.jordans.net.co

Нэр: coach factory outlet Огноо: 8 November 2019

I needed to write you a little remark to say thanks the moment again over the breathtaking secrets you’ve documented at this time. It was quite wonderfully generous with people like you to offer unhampered what exactly many of us would have offered for sale as an e-book to earn some profit for their own end, most importantly now that you could have tried it in case you decided. The good ideas likewise acted like a good way to be aware that other people have a similar interest just like my personal own to know the truth a lot more on the subject of this condition. I know there are millions of more pleasurable opportunities up front for those who scan through your blog.
coach factory outlet http://www.coachoutletsfactory.com

Нэр: nike air max Огноо: 9 November 2019

I precisely wished to say thanks once again. I do not know the things that I could possibly have accomplished without those advice documented by you relating to that industry. Previously it was an absolute scary matter in my view, however , understanding a specialized mode you solved the issue made me to cry over contentment. I am happy for the information and in addition hope that you really know what a great job your are putting in educating some other people via a site. I know that you’ve never come across all of us.
nike air max http://www.nikeairmax2019.com

Нэр: adidas flux Огноо: 11 November 2019

Thank you a lot for giving everyone an extraordinarily terrific possiblity to check tips from this website. It is often very ideal plus packed with a good time for me and my office co-workers to search your website really three times a week to find out the latest stuff you have got. Of course, we’re at all times motivated with all the brilliant thoughts you serve. Selected 1 points in this article are in truth the most effective we have all had.
adidas flux http://www.adidaszxflux.com

Нэр: christian louboutin outlet Огноо: 11 November 2019

Thanks so much for giving everyone remarkably remarkable opportunity to check tips from this website. It’s always so excellent and also full of a great time for me and my office peers to visit your website nearly three times in a week to see the latest guides you will have. Not to mention, I am just always impressed with the outstanding guidelines you serve. Certain 3 areas in this article are clearly the most suitable I’ve had.
christian louboutin outlet http://www.christianlouboutinoutletofficial.com

Нэр: nike air max 97 Огноо: 11 November 2019

A lot of thanks for your own effort on this website. My aunt enjoys setting aside time for research and it’s really easy to understand why. A number of us learn all of the dynamic method you make insightful tricks through the web blog and in addition boost response from some others on that area of interest so our own child has been starting to learn a lot. Take advantage of the remaining portion of the new year. You’re carrying out a powerful job.
nike air max 97 http://www.nike-airmax97.us.com

Нэр: nike air vapormax Огноо: 12 November 2019

Thank you a lot for giving everyone such a memorable opportunity to discover important secrets from this website. It is always very lovely and stuffed with a good time for me and my office peers to visit your website at the very least three times in one week to find out the latest tips you will have. And lastly, we are actually contented for the brilliant techniques you give. Certain 4 facts in this post are unquestionably the simplest I have had.
nike air vapormax http://www.vapormax.org.uk

Нэр: fila shoes Огноо: 12 November 2019

Thank you for all your hard work on this site. My mother really likes engaging in internet research and it’s easy to see why. A lot of people learn all concerning the powerful tactic you offer informative strategies through the blog and as well improve contribution from others on this concept and our girl is actually being taught a whole lot. Enjoy the remaining portion of the new year. You are carrying out a stunning job.
fila shoes http://www.filashoes.org

Нэр: yeezy Огноо: 13 November 2019

I must show my appreciation for your generosity in support of persons that must have assistance with this area of interest. Your special dedication to passing the message throughout ended up being really effective and have truly encouraged most people like me to arrive at their objectives. Your amazing helpful suggestions can mean a whole lot to me and further more to my office colleagues. Warm regards; from all of us.
yeezy http://www.yeezy-shoes.us.org

Нэр: kyrie 6 Огноо: 19 November 2019

You need to take part in a contest for one of the best blogs on the web. I will suggest this web site!
kyrie 6 http://www.kyrie-6.com

Сэтгэгдэл бичих

АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд FACT.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 9318-5050 утсаар хүлээн авна.